Als het over AI gaat, lijken nuance en rust soms compleet verdwenen. Aan de ene kant staan techno-evangelisten die voorspellen dat AI straks vrijwel iedere menselijke rol overneemt. Aan de andere kant zie ik mensen die doen alsof de mens per definitie onvervangbaar blijft. En ergens tussen die uitersten vraag ik mij vooral af: als technologie straks bijna alles kan… kan het dan ook menselijkheid vervangen?
Helder, concreet en sterke opbouw
Op basis van uitgebreid onderzoek presenteren professor dr. Nick van Dam en 5 internationale experts 50 cruciale menselijke vaardigheden die leiders, professionals en teams helpen om technologie op een verantwoorde, mensgerichte manier te omarmen.
De opbouw in het boek is een groot compliment waard. Eerst is er de concrete inleiding met daarin onder andere vijf sterk uitgewerkte I’s: intuïtie, integriteit, instinct, verbeeldingskracht en identiteit. Volgens de auteurs zijn dit dé menselijke kwaliteiten die het verschil zullen blijven maken in een wereld waarin technologie steeds slimmer wordt.
In de daaropvolgende drie uitgebreide hoofdstukken wordt dieper ingegaan op de eerder genoemde vaardigheden. In ‘leidinggeven aan jezelf’, ‘leidinggeven aan teams’ én ‘leidinggeven aan organisaties’ wordt per domein helder uitgelegd welke vaardigheden juist in dit AI-tijdperk extra relevant zijn én hoe deze verder kunnen worden ontwikkeld en verbeterd.
Duurzame invloed vraagt meer dan slimme technologie
Onder ‘leidinggeven voor organisaties’ vind je het subhoofdstuk ‘verandering stimuleren door positieve beïnvloeding’. Een onmisbaar hoofdstuk in dit boek als je nagaat dat social influence in de top 3 staat in het Future of Jobs Report 2025.
Natuurlijk las ik dit hoofdstuk vanuit mijn rol als overtuiging- en beïnvloedingsexpert met bovengemiddelde interesse. Want die ene vraag of technologie straks ook menselijke invloed kan vervangen, voelt binnen mijn vakgebied akelig relevant.
Gelukkig bevestigt ook Van Dam wat ik zelf al dacht: AI mist het menselijke vermogen om met twijfel, emoties en grijze gebieden om te gaan. Het heeft (natuurlijk) geen ethisch kompas, voelt geen verantwoordelijkheid en kan daardoor ook geen diep menselijk vertrouwen opbouwen. En zonder die menselijke laag is invloed maar van hele korte duur.
Praktisch zonder simplistisch te worden
Een van de vele voorbeelden die mijn aandacht greep was die van Google. Daar werd een AI-assistent ingezet tijdens klantenservicegesprekken. Die gesprekken werden hierdoor nauwkeuriger én korter. Zo kregen de medewerkers meer ruimte om zich te richten op de verkoop. De verkoopresultaten stegen vervolgens met 40%.
Voor mij is deze korte case een sprekend voorbeeld van hoe technologie en mensgericht elkaar kunnen versterken. Mensen geven namelijk echt niet méér geld uit omdat ze denken: ‘wow, wat een fantastisch algoritme.’ Die stijging is waarschijnlijk ontstaan omdat ze een beter gevoel ervaren omdat ze sneller, beter en prettiger geholpen zijn.
Overall
Wat AI niet kan van Nick van Dam blijft ver weg van overdreven toekomstpaniek, maar is zeker ook geen naïef ‘AI lost alles wel op’-verhaal. Sterker nog: het omarmt AI juist, maar wel met een belangrijke nuance: technologie wordt slimmer waardoor menselijkheid juist waardevoller wordt. . Juist de vertaalslag naar de praktijk maakt het boek sterk. De auteurs laten concreet zien welke menselijke vaardigheden de grootste waarde hebben in deze AI-revolutie.
Misschien vat de prominente quote op de cover daarom alles nog wel het beste samen: ‘Machines worden steeds beter in hun werk, wij moeten steeds beter worden in mens zijn.’
Over Nicol Tadema
Nicol Tadema is spreker en auteur over gedrag & psychologie. Geen soft gedoe maar hoe een goed gevoel bij de ander het gedrag stuurt. Richting commercieel en organisatorisch resultaat.
Ze schreef 5 boeken, waaronder de bestsellers: 101 beïnvloedingstechnieken (Longlist 2026) en De 7 magische woorden. Ook is Nicol gecertificeerd Cialdini Coach, Online influencer en Influence Practitioner.